Uzmanlar, sigara, obezite ve hareketsizlik gibi faktörlerin erken menopoz riskini artırdığını belirtiyor. Menopozu tamamen önlemek mümkün olmasa da, yaşam tarzı değişiklikleri ve güncel tıbbi yaklaşımlarla şikayetler yönetilebiliyor.
Menopoz, kadınlarda üreme döneminin sona ermesiyle doğal olarak gerçekleşen bir süreçtir. Ancak Türkiye’de ortalama yaşın 46-48 olması ve sigara, obezite gibi yaşam tarzı faktörleri nedeniyle erken menopoz riski artış göstermektedir. Memorial Antalya Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nden Prof. Dr. Onur Erol, 18 Ekim Dünya Menopoz Günü vesilesiyle, menopoz sürecinde karşılaşılan şikayetlerin yönetimi ve güncel tıbbi yaklaşımlar hakkında bilgi verdi.
Prof. Dr. Onur Erol, menopozu tamamen geciktirmenin veya önlemenin mümkün olmadığını belirtti. Genetik faktörlerin belirleyici olduğunu vurgulayan Erol, yaşam tarzı değişikliklerinin erken menopoz riskini azaltabileceğini söyledi. Sigara ve aşırı alkol tüketiminden kaçınmak, antioksidan ve omega-3 açısından zengin beslenmek, düzenli egzersiz yapmak ve stres yönetimi uygulamak erken menopoz riskini azaltan etkenler arasında yer alıyor.
Hormon tedavisi, menopoz şikayetlerini hafifletmede etkili bir yöntem olarak öne çıkıyor. Özellikle sıcak basması ve gece terlemesi gibi belirtilerde güçlü bir iyileşme sağladığı belirtilen tedavi, kemik kaybını yavaşlatmaya ve yaşam kalitesini artırmaya da yardımcı olabiliyor. Düşük dozlu ve ciltten emilen formların günümüzde daha çok tercih edildiği ifade edildi.
Hormon tedavisi kullanmak istemeyen veya kullanamayan kadınlar için Fezolinetant ve elinzanetant gibi sıcak basmalarını hedef alan ilaçlar mevcut. Ayrıca bazı antidepresanlar, gabapentin grubu ilaçlar ve bilişsel davranışçı terapi de semptomların hafifletilmesinde rol oynuyor. Vajinal kuruluk ve idrar yolu şikayetleri için lokal östrojen kremleri veya hormon içermeyen nemlendiriciler öneriliyor. Her tedavi yaklaşımının kişiye özel olarak doktor kontrolünde planlanması gerektiği vurgulandı.
Soya ürünleri ve keten tohumu gibi bitkisel takviyelerin yanı sıra yoga, meditasyon, nefes egzersizleri ve akupunktur gibi alternatif ve destekleyici yöntemlerin de bazı kadınlarda fayda sağlayabildiği belirtildi. Omega-3, D vitamini, magnezyum ve B grubu vitaminlerin eksiklik durumunda semptomları hafifletebileceği ifade edildi. Ancak bu ürünlerin doktor kontrolünde kullanılması gerektiği önemle vurgulandı.
Daha rahat bir menopoz süreci için Akdeniz diyeti, düzenli egzersiz, iyi uyku hijyeni, stres yönetimi ve kemik/kalp sağlığına dikkat edilmesi önerildi. Jinekoloğa düzenli başvurarak yumurtalık rezervi gibi değerlendirmelerin yaptırılması da menopoz sürecinin sağlıklı yönetilmesinde önemli adımlardır.
